Odkurzacz 2000W: co naprawdę oznacza moc i siła ssania
Od 1 września 2017 r. sieciowy odkurzacz domowy sprzedawany w UE musi mieć znamionową moc poniżej 900 W, więc odkurzacz 2000W do domu wymaga sprawdzenia, co dokładnie podano w opisie. Waty opisują pobór prądu, a nie siłę ssania; ją opisują podciśnienie, przepływ powietrza i air waty.
Hasło „odkurzacz 2000W” robi wrażenie, ale w przypadku sprzętu do domu zwykle mówi niewiele o tym, jak dobrze odkurzacz zbiera kurz. Krótko: od 1 września 2017 r. sieciowy odkurzacz domowy sprzedawany w UE musi mieć znamionową moc poniżej 900 W, a wat opisuje pobór prądu, nie siłę ssania. Poniżej wyjaśniamy, skąd ten limit, jak czytać parametry w opisach i na co patrzeć przy wyborze.
Odkurzacz 2000W w domu: co mówią przepisy UE
Rozporządzenie Komisji (UE) nr 666/2013 w sprawie ekoprojektu dla odkurzaczy ograniczyło moc odkurzaczy sieciowych i hybrydowych w dwóch etapach. Od 1 września 2014 r. znamionowy pobór mocy musiał być mniejszy niż 1600 W, a od 1 września 2017 r. musi być mniejszy niż 900 W (zestawienie wymogów rozporządzenia). Ten sam drugi etap wprowadził m.in. limit poziomu mocy akustycznej 80 dB(A), maksymalną reemisję kurzu 1,00 %, minimalną trwałość silnika 500 godzin pracy i test elastyczności węża (40 000 cykli).
Wynika z tego prosty wniosek: nowy odkurzacz workowy 2000W, 1500W albo 2400W przeznaczony do domu powinien wzbudzić pytanie, co dokładnie podano w opisie. Możliwe wyjaśnienia to interpretacje, nie ustalone fakty:
- w opisie podano moc maksymalną lub „szczytową”, a nie znamionową;
- produkt należy do kategorii, której rozporządzenie nie obejmuje (więcej w sekcji o odkurzaczach przemysłowych);
- opis pochodzi ze starszego produktu albo zawiera błąd;
- liczba jest zabiegiem marketingowym.
Najpewniej sprawdzić dane na tabliczce znamionowej lub w karcie produktu na stronie producenta. Jeśli wartość znamionowa nie jest podana, warto zapytać sprzedawcę, zanim uzna się „mocny odkurzacz 2000W” za realną przewagę.
Wat to nie siła ssania: co opisują poszczególne parametry
Moc w watach to ilość energii elektrycznej pobieranej z gniazdka. Mówi, ile prądu urządzenie zużywa w jednej godzinie pracy (moc razy czas), ale nie mówi, ile z tej energii zamieni się w skuteczne ssanie. Część idzie na straty w silniku, w przepływie przez filtr, szczotkę i wąż. Dwa odkurzacze o tej samej mocy mogą więc zbierać kurz inaczej, a słabszy na papierze potrafi sprzątać lepiej, jeśli jest sprawniejszy lub lepiej uszczelniony. To wniosek z samej definicji parametrów, nie wynik testów.
| Parametr | Jednostka | Co opisuje |
|---|---|---|
| Moc znamionowa | W | pobór energii elektrycznej przez urządzenie |
| Podciśnienie (ssanie) | Pa, kPa | jak duża jest różnica ciśnień wytworzona przy ssaniu |
| Przepływ powietrza | l/s, m³/h, CFM | ile powietrza odkurzacz przetłacza |
| Air watt (AW) | W | moc „pneumatyczna” łącząca podciśnienie i przepływ |
Dlatego liczby w opisach produktów trzeba czytać osobno: waty to koszt prądu, kPa i przepływ to dopiero właściwości związane z ssaniem.
Jak mierzyć siłę ssania: kPa, przepływ powietrza i air waty
Siła ssania nie jest jedną liczbą. Podciśnienie mierzy się w paskalach lub w calach słupa wody, a przepływ powietrza osobno, w litrach na sekundę lub w stopach sześciennych na minutę (CFM). Typowy domowy odkurzacz ma podciśnienie rzędu 20 kPa, czyli ok. 80 cali (2000 mm) słupa wody (Wikipedia: Vacuum cleaner).
Obie wielkości łączy air watt. Moc wyjściową w air wattach liczy się ze wzoru 0,117354 × F × S, gdzie F to przepływ powietrza w stopach sześciennych na minutę, a S to podciśnienie w calach słupa wody; jeden air watt odpowiada ok. 0,9983 W. Zaletą jest to, że liczba odzwierciedla zarazem „siłę” i „ilość” zasysanego powietrza, a nie sam pobór prądu.
Ograniczenia są jednak realne:
- wartości kPa i przepływu zmieniają się w zależności od tego, z jakim akcesorium i w jakim trybie je zmierzono; porównuj tylko liczby podane na tych samych zasadach;
- sama liczba nie uwzględnia szczotki, jej współpracy z dywanem, szczelności ani hałasu;
- jeśli producent podaje tylko jedną wartość bez opisu warunków, nie da się jej rzetelnie zestawić z konkurencją.
Odkurzacze przemysłowe i do pracy na mokro
Wyższe waty widać głównie tam, gdzie limit z rozporządzenia nie obowiązuje. Zgodnie z zestawieniem wymogów rozporządzenie 666/2013 dotyczy odkurzaczy sieciowych i hybrydowych, a wyłącza z zakresu odkurzacze do pracy na sucho i mokro, odkurzacze przemysłowe i urządzenia wyłącznie akumulatorowe. Dlatego frazy w rodzaju „odkurzacz przemysłowy 2000W” czy „3000W” nie są same w sobie sygnałem ostrzegawczym, jak w przypadku odkurzacza domowego.
To jednak nie czyni większych watów miarą skuteczności. W takich urządzeniach równie ważne są pojemność zbiornika, przepływ powietrza, rodzaj filtra i to, czy zbierasz suchy pył, gruz czy wodę. Przegląd sprzętu tego typu znajdziesz w kategorii odkurzacze przemysłowe. Jeśli szukasz sprzętu do czyszczenia tkanin z użyciem wody, zajrzyj do kategorii odkurzacz piorący, gdzie porównujemy modele według pojemności zbiorników i innych specyfikacji, a nie według samych watów.
Na co patrzeć zamiast liczby watów
Pytanie „jaka moc odkurzacza jest właściwa” nie ma jednej odpowiedzi, bo moc znamionowa nie jest kryterium jakości. Zamiast niej zwróć uwagę na:
- rodzaj podłóg – inaczej sprawdzą się panele, a inaczej dywany o wysokim runie; liczy się też rodzaj szczotki;
- podciśnienie i przepływ – jeśli producent je podaje, sprawdź, w jakim trybie i z jakim akcesorium;
- hałas – nowe odkurzacze sieciowe nie mogą przekraczać 80 dB(A), ale różnice poniżej tego pułapu są odczuwalne w codziennym użytkowaniu;
- filtrację i szczelność – od tego zależy, ile drobnego pyłu wraca do powietrza (zobacz filtr do odkurzacza);
- w modelach akumulatorowych – pojemność baterii i czas pracy w trybie, którego faktycznie użyjesz; wybierając odkurzacz bezprzewodowy, porównuj te dane, a nie waty;
- typ i pojemność pojemnika – worek lub pojemnik, a w sprzęcie przemysłowym wielkość zbiornika.
Opisy kolejnych kryteriów, od filtracji po hałas, zebraliśmy w dziale poradniki odkurzacze. Modele bezprzewodowe o wysokiej mocy ssania zestawia strona mocne odkurzacze bezprzewodowe. Pamiętaj, że informacje na tej stronie opierają się na danych producentów i sprzedawców, a nie na własnych testach, więc deklarowane wartości warto zawsze potwierdzić w karcie produktu.
Jeśli zamiast worka interesuje Cię zbiornik z wodą, zobacz poradnik odkurzacz z filtrem wodnym.
Czy odkurzacz o większej mocy w watach zużywa więcej prądu?
Tak, jeśli pracuje tyle samo czasu. Moc znamionowa w watach opisuje pobór energii z sieci, a zużycie prądu to moc pomnożona przez czas pracy. Odkurzacz o niższej mocy, który potrzebuje więcej czasu na ten sam efekt, nie musi więc być oszczędniejszy. Dla sprzętu sieciowego i hybrydowego w UE obowiązuje od 1 września 2017 r. limit znamionowej mocy poniżej 900 W (od 2014 r. poniżej 1600 W). Sama liczba watów nie mówi jednak nic o skuteczności zbierania kurzu, bo ta zależy od sprawności silnika, szczotki, filtra i szczelności. Przy porównywaniu modeli warto zestawić moc z innymi danymi, takimi jak podciśnienie, przepływ powietrza i hałas.
Ile kPa ma typowy odkurzacz i czy więcej oznacza lepsze ssanie?
Typowy domowy odkurzacz ma podciśnienie rzędu 20 kPa, czyli ok. 80 cali (2000 mm) słupa wody, według opisu na Wikipedii. Wyższa wartość kPa oznacza większą różnicę ciśnień, ale sama w sobie nie przesądza o skuteczności sprzątania, bo liczy się też przepływ powietrza, szczotka i szczelność. Oba parametry łączy air watt, liczony ze wzoru 0,117354 × F × S (F w CFM, S w calach słupa wody). Porównuj tylko wartości zmierzone w tych samych warunkach: z tym samym akcesorium i w tym samym trybie pracy. Jeśli producent nie podaje, jak zmierzył kPa, traktuj taką liczbę ostrożnie.
Czy limit 900 W dotyczy odkurzaczy bezprzewodowych?
Nie. Rozporządzenie Komisji (UE) nr 666/2013 obejmuje odkurzacze sieciowe i hybrydowe, a wyłącza urządzenia wyłącznie akumulatorowe, odkurzacze przemysłowe oraz do pracy na sucho i mokro. Limit mocy znamionowej poniżej 900 W obowiązuje od 1 września 2017 r. dla sprzętu objętego rozporządzeniem. W przypadku odkurzaczy bezprzewodowych wartość w watach nie wynika więc z tego limitu, a producent może podawać ją w różny sposób. Zamiast porównywać waty, sprawdź pojemność baterii, czas pracy w wybranym trybie, podciśnienie i hałas, a wątpliwości dotyczące sposobu pomiaru wyjaśnij w karcie produktu.